Energetska situacija u regionu IV dio | Ekonomist

Energetska situacija u regionu IV dio

piše: Filip Marković


 

Albanija

Za razliku od većine država u regionu, energetska strategija Albanije najviše je fokusirana na obnovljive
resurse, što ne predstavlja inovaciju, već dugogodišnju praksu u ovoj balkanskoj državi. Preciznije,
najznačajnija energija u Albaniji jeste hidroenergija koja predstavlja gotovo 97% proizvodnje električne
energije. Sa druge strane, Albanija i pored širokih mogućnosti za iskorišćenje vjetro energije, kao i
energije sunčevih zraka, za sada nema većih ulaganja u ovu oblast energetike, iako su mnoge kompanije
zainteresovane za investiranje. Opravdani razlozi za ovakvu situaciju energetskog miksa u Albaniji jesu
upravo ti da Albanija ne posjeduje značajnije rezerve uglja, za razliku od većine svojih susjeda čije
teritorije obiluju njima i predstavljaju ključ za nezavisnost država u pogledu uglja.
Ono što dodatno prilično razlikuje Albaniju od susjednih država jeste činjenica da poput Crne Gore,
Albanija nema razvijeno tržište prirodnog gasa, niti je zabilježena veća upotreba prirodnog gasa, izuzev
lokalne upotrebe koja predstavlja zanemarljiv procenat.

Nafta i gas

Sektor nafte i gasa u Albaniji može se prikazati na drugačiji način u poređenju sa ostalim zemljama u
regionu. Naime, Albanija već duže vrijeme posjeduje značajne utvrđene rezerve nafte, koje se ujedno u
određenom procentu aktivno i eksploatišu, dok se u sektoru prirodnog gasa oslikava drugačija situacija.
Radi se o tome da u Albaniji za sada ne postoji tržište prirodnog gasa, prije svega iz jednostavnog razloga
što stanovništvo Albanije za sada ne koristi prirodni gas kao energent ili je njegovo korišćenje u
zanemarljivim količinama, uglavnom u privatne svrhe. Sa druge strane, na teritoriji Albanije vrši se
eksploatacija rezervi prirodnog gasa, baš kao i nafte, ali se gotovo sva količina eksploatisanog gasa izvozi.
Takođe, Albanija predstavlja i izvoznika nafte, najčešće bitumena kao teškog derivata koji se koristi za
proizvodnju asfalta. Nasuprot tome, iako Albanija posjeduje dvije rafinerije, većina naftnih produkata
dolazi iz uvoza, najčešće iz Grčke ili Italije.

Trenutno postoji nekoliko planiranih infrastrukturnih projekata u Albaniji, odnosno u sektoru transporta
prirodnog gasa, od kojih su neki uspješno započeti, a koji bi mogli omogućiti značajne izmjene u
energetskoj primjeni ovog energenta u Albaniji, kao i snabdijevanja čitavog Balkana prirodnim gasom.
Naime, radi se o projektu pod nazivom Transjadranski gasovod (TAP) u okviru čije se rute nalazi i oko
250km gasovoda u Albaniji. Na ovaj način, Albaniji će konačno biti omogućeno da razvije tržište
prirodnog gasa, baziranog na uvozu energenta iz Azerbejdžana putem pomenutog gasovoda.

Sektor uglja

Kako značajnije rezerve uglja u Albaniji nisu prisutne, a potreba za ugljem se iz godine u godinu
povećava, državi je neophodan konstantan uvoz ovog energenta. Kako god, Albanija kao država može se
osloniti na proizvodnju brojnih drugih mineralnih sirovina čija su ležišta u manjoj ili većoj koncentraciji
zastupljena na području Albanije, a eksploatacija se aktivno vrši već duži niz godina, ponegdje i
decenijama.

Obnovljivi resursi

Pitanje obnovljivih resursa nije više samo lokalno pitanje jedne države, već je postalo alarmantno pitanje
čitavog svijeta, ali naročito Evrope koja ima tendencije da postane lider u proizvodnji električne energije iz
obnovljivih resursa. Gledano iz tog ugla, Albanija ima veliku prednost u odnosu na svoje susjede u
regionu jer gotovo 97% neophodne električne energije proizvodi upravo iz obnovljivih resursa energije,
prevashodno pomoću postojećih hidrocentrala.

Postojeće hidrocentrale na teritoriji Albanije jesu hidrocentrale srednjih i velikih kapaciteta, dok se
poslednjih godina usled brojnih investicija razvija i nekoliko novih hidrocentrala, uglavnom nešto manjih,
ali značajnih kapaciteta.

Pored hidroenergije koja je u Albaniji već tokom prošlog vijeka uveliko prepoznata i iskorišćena u velikom
procentu, prostor Albanije ima značajne potencijale za razvoj vjetro energije, ali istovremeno i energije
sunca. Nažalost, veći pomaci i pored povremenog interesovanja za ulaganju u ovaj sektor proizvodnje
energije, za sada nisu zabilježeni.

 

Redakcija
Redakcija
Redakcija Ekonomista donosi ekonomske i poslovne vijesti iz Crne Gore i svijeta, doprinosi promovisanju dobrih poslovnih praksi i razvijanju preduzetničke svijesti.

Komentariši

Top